Fed raporunda jeopolitik riskler ve petrol şoku endişesi öne çıktı

Amerikan finansal sisteminin sağlığına ilişkin kritik değerlendirmeler içeren Fed'in Mayıs ayı Finansal İstikrar Raporu yayımlandı. Raporda öne çıkan en dikkat çekici bulgu, jeopolitik riskler ve petrol şokunun finansal istikrara yönelik en büyük tehditler olarak görülmesi oldu.

Anket sonuçlarında jeopolitik gerginlik alarmı

Fed'in finansal istikrara yönelik risk algısını ölçmek amacıyla düzenlediği ankette, katılımcıların büyük çoğunluğu jeopolitik gelişmeleri ve enerji piyasalarındaki şok potansiyelini en kritik endişe kaynağı olarak işaret etti. Anket yanıtlarında bu iki risk faktörü, diğer tüm tehdit algılarının önüne geçti.

İran çatışmasının yansımaları masaya yatırıldı

Raporun en çarpıcı bölümlerinden biri, İran'daki çatışma ortamının enerji piyasalarına etkisine ayrıldı. Katılımcılar, uzun süreli bir çatışma senaryosunun enerji arzında ciddi ve kalıcı kesintilere neden olabileceğini belirtti. Bu durumun ise enflasyonu uzun vadede yüksek seviyelerde tutabileceği vurgulandı.

Enerji şokunun para politikasına etkisi

Birçok anket katılımcısı, enerji kaynaklı bir enflasyonist baskının merkez bankalarını zor bir ikilemle karşı karşıya bırakabileceğine işaret etti. Ekonomik büyüme zayıflasa dahi fiyat istikrarını korumak için para politikasının sıkılaştırılmak zorunda kalınabileceği ifade edildi. Böyle bir senaryonun ise piyasalarda riskten kaçınma eğilimini tetikleyerek finansal sistemin diğer alanlarındaki kırılganlıkları derinleştirebileceği belirtildi.

Orta Doğu'da uzayan bir çatışma ABD finansal istikrarını birden fazla kanal üzerinden etkileyebilir ve jeopolitik gerilimlerin kötüleşmesi geniş çaplı olumsuz sonuçlar doğurabilir.

Emtia kıtlığı ve tedarik zinciri riski

Fed'in raporunda ayrıca süregelen bir çatışmanın özellikle emtia kıtlıkları ve tedarik zinciri aksamalarıyla birleştiğinde küresel enflasyon üzerinde yukarı yönlü baskı oluşturabileceği kaydedildi. Bu durumun hem ABD hem de diğer ülkelerde ekonomik yavaşlamaya zemin hazırlayabileceği uyarısı yapıldı.

Yapay zeka ve özel kredi piyasaları mercek altında

Raporda jeopolitik risklerin yanı sıra yapay zeka alanındaki gelişmelerin yarattığı risklere de dikkat çekildi. Hisse senedi değerlemelerindeki şişkinlik, sermaye harcamalarının giderek artan oranda borçla finanse edilmesi ve yapay zekanın iş gücü piyasasında zayıflamaya yol açma ihtimali önemli risk başlıkları arasında sıralandı. Özel kredi piyasasında ise yatırımcı geri çekilmeleri, piyasa duyarlılığındaki bozulma ve yapay zeka kaynaklı dönüşümün kredi koşullarını sıkılaştırabileceği değerlendirildi.

Diğer risk faktörleri

Fed raporunda ayrıca kalıcı enflasyon ve parasal sıkılaşma, riskli varlıklarda olası düzeltme hareketleri, borç sürdürülebilirliğine ilişkin kaygılar, politika belirsizliği, siber saldırı tehditleri, uzun vadeli faiz oranlarındaki yükseliş, piyasa likiditesinde sıkışıklık ve oynaklık ile iş gücü piyasasındaki zayıflık gibi unsurlar da finansal istikrarı tehdit eden başlıca riskler arasında sayıldı.