İran'dan Hürmüz Boğazı'na 12 Maddelik Yeni Geçiş Protokolü

İran Hürmüz Boğazı'nda Kontrolü Artırmaya Hazırlanıyor

İran Meclis Başkan Yardımcısı Ali Nikzad, Bender Abbas kentine gerçekleştirdiği ziyaret sırasında Hürmüz Boğazı'nın yönetimine ilişkin kapsamlı bir plan üzerinde çalışıldığını duyurdu. İran Devlet Televizyonu'na konuşan Nikzad, hazırlanan tasarının toplam 12 maddeden oluştuğunu ve boğazdaki gemi trafiğini tamamen yeni bir çerçeveye oturtacağını belirtti.

Taslağın Öne Çıkan Maddeleri

Yeni yönetim planının en dikkat çekici maddesi, İsrail bandıralı veya İsrail ile bağlantılı tüm gemilerin Hürmüz Boğazı'ndan geçişine mutlak bir yasak getirilmesi oldu. Nikzad, bununla da sınırlı kalmayarak, İran İslam Cumhuriyeti'ne karşı düşmanca girişimlerde bulunan ülkelerin gemilerinin de savaş tazminatı ödemedikleri sürece boğazı kullanamayacaklarını vurguladı.

"Hürmüz Boğazı'nın yönetim planı 12 madde olarak düzenlenmiştir. İran'a düşmanca girişimde bulunan ülkelerin gemilerinin savaş tazminatı ödemedikleri takdirde geçişine izin verilmeyecek. Diğer gemiler ise İran Meclisi tarafından oluşturulan yasa ve İran tarafından verilecek izin doğrultusunda geçiş yapabilecek."

'Petrolün Millileştirilmesi Kadar Önemli'

İran Meclis Başkan Yardımcısı, Hürmüz Boğazı'ndaki egemenlik haklarından asla ödün vermeyeceklerini dile getirerek yeni yönetim biçimini, İran tarihinde bir dönüm noktası olan petrolün millileştirilmesi sürecine benzetti. Nikzad, "Hürmüz Boğazı'ndaki gemi trafiği, dayatılan üçüncü savaştan önceki gibi olmayacak" ifadesini kullandı.

İran Meclisi Bayındırlık Komisyonu Başkanı Muhammed Rıza Rızai ise ziyaret sırasında yaptığı değerlendirmede, Hürmüz Boğazı'nı yönetmenin stratejik açıdan nükleer silah elde etmekten daha kritik bir öncelik olduğunu savundu. Rızai ayrıca boğaz geçişlerinden elde edilecek gelirlerin nasıl kullanılacağına dair de somut bir plan sundu: Gelirin yüzde 30'u silahlı kuvvetlerin güçlendirilmesine, kalan yüzde 70'i ise halkın refah seviyesinin yükseltilmesi ve kalkınma projelerine aktarılacak.

Küresel Enerji Piyasalarına Olası Etkiler

Dünya petrol ticaretinin yaklaşık beşte birinin geçiş güzergahı olan Hürmüz Boğazı'nda uygulanması planlanan bu yeni protokol, küresel enerji arz güvenliği açısından kritik bir gelişme olarak değerlendiriliyor. Uzmanlar, İran'ın boğaz üzerindeki denetimini artırmayı hedefleyen bu adımın, bölgede zaten yüksek olan jeopolitik tansiyonu daha da tırmandırabileceğini belirtiyor. Planın yasalaşması halinde, uluslararası deniz ticaretinde yeni bir dönemin başlayabileceği ve enerji fiyatlarında dalgalanmalara yol açabileceği öngörülüyor.