Küresel piyasalarda jeopolitik risk primi yeniden yükseldi

Küresel piyasalarda, ABD ile İran arasında sağlanan ve İsrail'i de kapsayan geçici ateşkesin ardından oluşan göreli sakinlik yerini yeniden tırmanan gerilime bıraktı. Hürmüz Boğazı'nda yaşanan karşılıklı hamleler, yaklaşık bir ay sonra jeopolitik risk priminin tekrar yükselmesine yol açtı.

ABD'nin tarafsız ülke gemilerine güvenli geçiş sağlama girişimleri ve İran'ın boğaz üzerindeki kontrolünü pekiştirme çabaları tansiyonu artırdı. ABD Başkanı Donald Trump'ın, İran'ın Hürmüz Boğazı'ndan geçen gemilere eşlik eden ABD gemilerine saldırması halinde İran'ın "yeryüzünden silineceğini" ifade etmesi ve yaşanan gerilimi "mini savaş" olarak tanımlaması piyasalardaki endişeleri körükledi.

Petrol fiyatlarında sert yükseliş

Artan jeopolitik gerilimle birlikte petrol fiyatları yukarı yönlü hareket etti. Bu durum küresel enflasyon beklentilerini yükselterek piyasalarda oynaklığı artırdı. Brent petrolün varil fiyatı 113,6 dolara kadar çıktıktan sonra yeni işlem gününde 111,3 dolarda dengelendi.

Analistler, petrol fiyatlarındaki dalgalanmanın enflasyon ve büyüme görünümü üzerinde belirgin etkiler yaratabileceğini, bu durumun merkez bankalarının politika adımlarına ilişkin beklenti oluşumunu zorlaştırdığını belirtti.

Tahvil faizleri ve dolar endeksi yükseldi

Devam eden enflasyon endişeleri tahvil piyasalarındaki satış baskısını güçlendirdi. ABD'nin 10, 20 ve 30 yıllık tahvil getirileri Temmuz 2025'ten bu yana en yüksek seviyelerine ulaştı. ABD 10 yıllık tahvil faizi %4,4382'ye, 20 yıllık tahvil faizi %5,0133'e ve 30 yıllık tahvil faizi %5,0147'ye çıktı.

Dolar endeksi de faiz beklentilerine paralel olarak güçlenme eğilimine girerek %0,3 artışla 98,4 seviyesine yükseldi. Yeni işlem gününde ise %0,1 artışla 98,5 seviyesinde seyrediyor. Para piyasalarındaki fiyatlamalarda Fed'in yıl sonuna kadar politika faizini yüksek ihtimalle sabit tutacağı beklenirken, aralık toplantısında olası bir şahin adım %32 ihtimalle fiyatlanıyor.

Altın fiyatları geriledi

Güçlenen dolar ve yükselen tahvil faiziyle alternatif maliyeti artan altının ons fiyatı, %2 düşüşle 4 bin 522 dolara geriledi. Yeni işlem gününde ise kayıplarını bir miktar azaltarak 4 bin 532 dolardan alıcı buluyor.

ABD borsaları negatif seyretti

New York Fed Başkanı John Williams, yüksek enflasyon seviyeleri, iş gücü piyasasından gelen çelişkili sinyaller ve Orta Doğu'daki çatışmanın yol açtığı artan belirsizliğin alışılmadık bir durum ortaya koyduğunu söyledi. Williams, para politikasının mevcut duruşunun tam istihdam ve fiyat istikrarı hedeflerine yönelik riskleri dengelemek için uygun bir konumda olduğunu değerlendirdi.

Makroekonomik veri tarafında ABD'de fabrika siparişleri martta %1,5 ile beklentilerin üzerinde arttı. Kurumsal tarafta ise GameStop'un eBay'i satın almak için 55,5 milyar dolarlık teklif sunduğunu açıklaması sonrasında eBay hisseleri %5 değer kazandı. Tüm bu gelişmelerle S&P 500 endeksi %0,41, Nasdaq endeksi %0,19 ve Dow Jones endeksi %1,13 düştü.

Avrupa borsalarında satış baskısı

Avrupa borsalarında da satış ağırlıklı bir seyir izlendi. AB Dış İlişkiler Sözcüsü Anouar Al Anouni, İran'ın Birliğin Körfez'deki stratejik ortaklarına yönelik füze ve İHA saldırılarını şiddetle kınadıklarını belirterek BAE ve Umman'la dayanışma mesajı verdi. Trump'ın AB menşeli otomobil ve kamyonlara uygulanan tarifeleri %25'e çıkaracağını açıklaması da piyasalarda satış baskısını artırdı.

Almanya'da DAX 40 endeksi %1,24, Fransa'da CAC 40 endeksi %1,71 ve İtalya'da FTSE MIB 30 endeksi %1,59 düştü. İngiltere'de resmi tatil nedeniyle FTSE 100'de işlem yapılmadı.

Asya piyasaları tatil nedeniyle kapalı

Asya borsalarında Japonya, Çin ve Güney Kore'de piyasalar tatil nedeniyle kapalı kalmaya devam ediyor. Açık olan Hong Kong borsasında Hang Seng endeksi %1,3 düşüşle seyrediyor. Orta Doğu'daki gerilimlerin petrol tedarikini tehdit etmesi, enerji arzına yönelik endişeleri artırırken, artan enerji maliyetlerinin Japonya ekonomisini daha fazla zorlayacağı tahmin ediliyor.

BIST 100 endeksi geriledi

Borsa İstanbul'da BIST 100 endeksi günü %0,51 değer kaybederek 14.369,61 puandan tamamladı. VİOP'ta BIST 30 endeksine dayalı haziran vadeli kontrat, akşam seansında normal seans kapanışına göre %0,28 düştü. Dolar/TL ise 45,1860'tan günü tamamlarken, yeni işlem gününde bankalararası piyasada 45,2180'den işlem görüyor.

Analistler, BIST 100 endeksinde 14.300 ve 14.200 puanın destek, 14.500 ve 14.600 seviyelerinin direnç konumunda olduğunu belirtti.